Czujesz, że serce zaczyna bić dużo szybciej, a jego praca nie jest miarowa? Kołatanie serca jest częstym objawem, który – chociaż często jest wynikiem stresu – może zwiastować poważną chorobę. Poznaj typowe przyczyny kołatania i dowiedz się, kiedy należy niezwłocznie zgłosić się do lekarza.
Bicie serca stanowi odzwierciedlenie skurczu przedsionków i następującego po nim skurczu komór. Ma charakter miarowy – zwykle występuje 60-80 uderzeń na minutę. Czasami jednak bicie serca przyspiesza, co może mieć różne podłoże.
Kołatanie serca – skąd się bierze?
Mianem kołatania serca określa się subiektywne uczucie, które charakteryzuje się przyspieszonym biciem serca. Dochodzi do tego wówczas, gdy wytwarzanie impulsów elektrycznych zostało zaburzone na skutek wystąpienia jednego z wielu czynników. Zalicza się do nich m.in.:
- intensywny wysiłek fizyczny,
- silne emocje,
- stres,
- przyjmowanie niektórych leków.
Zdarza się, że kołatanie serca jest reakcją organizmu na spożycie kofeiny, alkoholu, nikotyny, środków psychoaktywnych.
Przyspieszone bicie serca pojawia się także u osób:
- mających wysoką gorączkę,
- z niedokrwistością,
- z nadczynnością tarczycy,
- zmagających się z hipoglikemią[1].
Ponadto kołatanie serca często towarzyszy w przebiegu schorzeń o podłożu psychicznym. Tego typu objawy są typowe dla depresji, nerwicy, napadów paniki.
Kołatanie serca – czy jest groźne?
To, czy kołatanie serca stanowi poważne zagrożenie, zależy od przyczyny. Przyspieszone bicie serca towarzyszące intensywnemu wysiłkowi fizycznemu czy sytuacji stresowej może mieć łagodniejsze konsekwencje niż palpitacje wynikające z nadczynności tarczycy, czy arytmii. Dlatego – szczególnie w przypadku często powtarzających się dolegliwości – należy niezwłocznie skonsultować się z lekarzem.
Kołatanie serca może być objawem poważnych chorób, takich jak np.:
- arytmia serca – jest to zaburzenie rytmu serca, któremu mogą towarzyszyć dodatkowe symptomy, m.in. zmęczenie, zawroty głowy, kłucie w okolicy przedsercowej, duszności[2],
- nadczynność tarczycy – schorzenie spowodowane nieprawidłowym wydzielaniem hormonów tarczycowych, które mogą zwiastować m.in. drżenie rąk, rozdrażnienie, osłabienie siły mięśniowej, wzmożona potliwość, utrata masy ciała bez przyczyny[3].
Jak rozpoznać przyczynę kołatania serca?
Prawidłowe rozpoznanie jest podstawą do dalszego leczenia, o ile palpitacje stanowią objaw choroby. Podstawą diagnostyki jest EKG – elektrokardiogram. To bezinwazyjne i bezbolesne badanie, które pozwala na ocenę pracy serca i wykrycie ewentualnych nieprawidłowości. Pacjentowi zakładane są specjalne elektrody umieszczane na klatce piersiowej i kończynach, które zbierają informacje o elektrycznej pracy serca[4]. Badanie zaleca się wykonać w czasie trwania dolegliwości.
Nie bez znaczenia są badania laboratoryjne, np. oznaczenie TSH, oznaczenie stężenia hormonów tarczycy – pozwoli to na diagnostykę w kierunku nadczynności tarczycy.
Warto także poczynić dokładne obserwacje dotyczące pojawienia się niepokojących objawów. Być może palpitacje pojawiają się po spożyciu zbyt mocnej kawy, dużej ilości alkoholu czy na skutek silnych emocji. Takie zapiski pozwolą na określenie zagrożenia i ułatwią wyeliminowanie przyczyn powstawania nieprzyjemnego odczucia przyspieszonego bicia serca. Przydają się one podczas wizyty lekarskiej – stanowią uzupełnienie zebranego wywiadu lekarskiego, pomagając w różnicowaniu kołatania serca występującego na skutek długotrwałego stresu, czy towarzyszącemu chorobom sercowo-naczyniowym.
Kołatanie serca – kiedy do lekarza?
Kołatania serca – z uwagi na złożoność przyczyn – nie można lekceważyć. Z lekarzem należy niezwłocznie się skontaktować m.in. wówczas, gdy:
- palpitacjom towarzyszą duszności, zawroty głowy, przyspieszony oddech, ból w klatce piersiowej, wysokie wartości ciśnienia tętniczego,
- kołatanie serca zmieniło swój charakter – stało się bardziej nasilone, jest odczuwane w inny sposób lub pojawia się znacznie częściej[5].
Kołatanie serca z powodu stresu i przemęczenia – jak z tym walczyć?
Nadmierny stres oraz silne przemęczenie organizmu może powodować kołatanie serca. Jeśli wykonane badania nie wskazują na poważne schorzenie, należy przede wszystkim zwolnić tempo życia oraz nie narażać się na sytuacje stresowe. Wsparcie mogą okazać się wszelkie techniki relaksacyjne, duża ilość odpoczynku i zdrowy sen.
[1] https://www.mp.pl/pacjent/objawy/154039,kolatanie-serca
[2] https://www.mp.pl/interna/chapter/B16.II.2.6.
[3] https://www.mp.pl/nadczynnosc-tarczycy
[4] https://www.mp.pl/pacjent/badania_zabiegi/152094,elektrokardiografia-ekg
[5] https://www.mp.pl/pacjent/objawy/154039,kolatanie-serca
