(brak ocen)

Jak tłuszcz z diety wpływa na cholesterol?

Redakcja Optymalnewybory.pl

18.04.2017

3 minuty czytania

Tłuszcze to bardzo ważny element codziennej diety, niezbędny do zachowania dobrego zdrowia, ponieważ odpowiadają m.in. za produkcję hormonów oraz wchłanianie i wykorzystanie w organizmie witamin w nich rozpuszczalnych – A, D, E, K. Nadmiar tłuszczu, jak i jego nieodpowiednie proporcje, mogą być jednak niezdrowe. Podobnie jest w przypadku niezbędnego, jednak tylko w granicach normy cholesterolu. Niestety bardzo łatwo o przekroczenie dopuszczalnych norm cholesterolu, jeśli oprócz tego który produkuje nasz organizm, spożywamy za duże jego ilości z dietą.

Rodzaje tłuszczów w diecie

Wraz z pożywieniem dostarczamy do organizmu tłuszcze pochodzenia zwierzęcego, w formie stałej (nasycone), jak i roślinnego, w formie płynnej (głównie nienasycone oleje roślinne). Niezależnie od źródła, wszystkie zbudowane są z kwasów tłuszczowych (nasyconych, jednonienasyconych i wielonienasyconych) różniących się ilością wiązań podwójnych w cząsteczce. Ilość oraz rodzaj kwasów tłuszczowych, wchodzących w skład tłuszczu, wpływa na jego wartość zdrowotną oraz właściwości technologiczne. Wyjątek wśród płynnych tłuszczy roślinnych stanowi olej kokosowy, pozostający w warunkach pokojowych w formie stałej, ze względu na skład kwasów tłuszczowych w budowie (80% kwasów nasyconych).

Kwasy tłuszczowe nasycone podnoszą cholesterol

Wiele badań potwierdza występowanie zależności między rodzajem spożywanych tłuszczów, a poziomem cholesterolu we krwi. Udowodniono, że tłuszcze, zbudowane w większości z nasyconych kwasów tłuszczowych, spożywane w zbyt dużych ilościach, podnoszą poziom cholesterolu we krwi, wpływając negatywnie na funkcjonowanie układu krążenia. Powinniśmy ograniczać w diecie głównie tłuszcze zwierzęce, w których budowie przeważają kwasy tłuszczowe nasycone. Do produktów tłuszczowych, w których króluje zawartość nasyconych kwasów tłuszczowych i których to powinniśmy unikać w codziennym żywieniu, zwłaszcza przy obciążeniu chorobami układu krwionośnego, należą m. in. masło, smalec, podroby, jak też olej kokosowy. Ponadto warto ograniczyć tłuste mleko i jego przetwory, jak i tłuste dania mięsne (pomijając zdrowe ryby) i wędliny.

Uważaj na tłuszcze trans, czyli co?

Owiane złą sławą tłuszcze typu trans, występują w sposób naturalny w mleku i  jego przetworach (masło) oraz w wołowinie, baraninie (mięsie pochodzącym od zwierząt przeżuwających). Mogą też powstawać podczas procesów technologicznych utwardzania (uwodorniania) olejów roślinnych. Płynne oleje przybierają wtedy formę stałą i zyskują większą odporność na wysoką temperaturę. Częściowo utwardzone tłuszcze roślinne stosowano głównie w produkcji margaryn i piekarnictwie.

Po udowodnieniu negatywnego wpływu na zdrowie (podwyższają poziom „złego” LDL, a obniżają „dobrego” HDL cholesterolu), przemysł coraz rzadziej z nich korzysta i dobrej jakości margaryny są już ich pozbawione. Jednak spore wykorzystanie tłuszczów trans pozostało w cukiernictwie przy produkcji wafelków, ciast, nadzieniach cukierków oraz znaczne ich ilości mogą zawierać dania typu fast food i „gotowce” w proszku typu instant. Warto więc śledzić etykiety produktów w poszukiwaniu słów: utwardzone, trans, tłuszcze uwodornione, rezygnując z zakupów tych w których liście składników je znaleźliśmy.

Czy omega-3 mogą pomóc?

W Polsce spożywamy za dużo tłuszczu z dietą, w odniesieniu do przyjętych zaleceń. Niestety dotyczy to również spożycia niezdrowych kwasów tłuszczowych nasyconych. Polacy stale jedzą zbyt mało wielonienasyconych kwasów tłuszczowych z grupy omega-3, pochodzących z olejów roślinnych (lniany, rzepakowy) oraz tłustych ryb. Kwasy te są bardzo ważne dla utrzymania zdrowia. Wpływają pozytywnie na poziom cholesterolu we krwi, działają przeciwzakrzepowo i przeciwzapalnie, niezbędne są też dla funkcjonowania mózgu i wzroku. Czy omega-3 mogą pomóc?

Zdrowa dieta śródziemnomorska

Pozytywny wpływ na poziom cholesterolu mają również jednonienasycone kwasy tłuszczowe pochodzące m.in. z oliwy z oliwek i oleju rzepakowego. Oliwa to główny tłuszcz polecany w diecie śródziemnomorskiej, stąd też ten styl żywienia warty jest uwagi, szczególnie w trosce o układ krążenia. Jednonienasycone kwasy tłuszczowe pomagają utrzymać zdrowe stężenie cholesterolu. Dbając o kondycję serca, nie musimy jednak stale sięgać po zdrową, jednak drogą, oliwę z oliwek. W lokalnych realiach z powodzeniem możemy ją zastąpić „oliwą północy”, czyli olejem rzepakowym, o podobnej budowie i właściwościach. Oprima Omega 3

Bibliografia

  • Jarosz (red.): 2012: Normy żywienia dla populacji polskiej - nowelizacja, Instytut Żywności i Żywienia,  Warszawa
  • Kolanowski (2007): Długołańcuchowe wielonienasycone kwasy tłuszczowe omega-3 – znaczenie zdrowotne w obniżaniu ryzyka chorób cywilizacyjnych; Bromat. Chem. Toksykol. – XL, 2007, 3, str. 229 – 237
  • Europejskie wytyczne dotyczące zapobiegania chorobom serca i naczyń w praktyce klinicznej na 2012 rok. Kardiologia Polska 2012; 70 (supl. I)
  • Wytyczne ESC/EAS dotyczące postępowania w dyslipidemiach. Kardiologia Polska 2011; 69, supl. IV: 143–200

Podziel się swoim przepisem

Prześlij nam swój ulubiony przepis, jeśli chcesz się nim podzielić ze społecznością Optymalnych Wyborów.

Dodaj przepis
Przepisy

Przeczytaj także

Czy dzieci mogą spożywać produkty funkcjonalne?

Każdy rodzic dba o zdrowie swojego dziecka. Stara się zapewnić mu zbilansowaną zdrową dietę, która zapewni odpowiednią […]

W przyszłości sobie za to podziękujesz!

Lektura tego artykułu zajmie 5 minut. Lubimy wyobrażać sobie jesień życia w różowych barwach – kiedy nic […]

Nowalijki w diecie na serce — po które warto sięgać?

Nowalijki w diecie na serce — po które warto sięgać?

Wiosna to doskonały moment na wprowadzenie do diety świeżych warzyw i owoców. To właśnie w tym okresie pojawiają się długo wyczekiwane nowalijki! Te sezonowe skarby nie tylko dodają koloru i smaku potrawom, ale także obfitują w składniki niezbędne dla zdrowia, zwłaszcza dla serca. Dowiedz się, które nowalijki warto włączyć do swojej wiosennej diety, aby zadbać […]