Kamicę żółciową uważa się za jedną z najczęstszych przyczyn hospitalizacji z powodu schorzeń układu pokarmowego. Niezależnie od tego, jaką metodę leczenia wybierze lekarz, koniecznością jest trzymanie odpowiedniej diety. Dowiedz się, jakie produkty należy wykluczyć z codziennego jadłospisu.
Szacuje się, że z kamicą żółciową zmaga się nawet 20% Polaków[1], a ryzyko zachorowania wzrasta z wiekiem. Prawdopodobieństwo wystąpienia schorzenia można zmniejszyć poprzez odpowiednią dietę. Stanowi ona także jeden z najważniejszych elementów postępowania po przebyciu leczenia.
Czynniki zwiększające ryzyko wystąpienia kamicy żółciowej
Chociaż kamica żółciowa może wystąpić u każdego, wyróżnia się kilka czynników ryzyka. Zalicza się do nich m.in.:
- wiek,
- predyspozycje genetyczne,
- otyłość,
- zbyt duże stężenie trójglicerydów we krwi,
- niska aktywność fizyczna,
- czynniki hormonalne.
Biorąc pod uwagę fakt, że wpływ na rozwój kamicy żółciowej mają otyłość oraz zaburzenia gospodarki lipidowej, dieta odgrywa istotną rolę w działaniach prewencyjnych.
Dieta po leczeniu kamicy żółciowej – o czym pamiętać?
Przestrzeganie prawidłowej diety jest jednym z elementów warunkujących powrót do zdrowia – bez obaw o nawrót dolegliwości.
Najważniejsze zalecenie żywieniowe dotyczą m.in.:
- komponowania posiłków bazujących na produktach niskotłuszczowych i wysokowęglowodanowych;
- wyeliminowania dań ciężkostrawnych, zawierających dużą ilość kwasów nasyconych;
- unikania spożywania zbyt obfitych dań;
- spożywanie nawet 5-6 posiłków dziennie, ale w dużo mniejszych porcjach;
- jedzenia o stałych porach – najlepiej w regularnych odstępach czasu.
Należy także ograniczyć spożywanie produktów długo przechowywanych w lodówce. Może to bowiem sprzyjać infekcjom pokarmowym oraz biegunkom[2].
W diecie przy kamicy żółciowej ogromną rolę odgrywa błonnik – i to z dwóch powodów. Po pierwsze przyczynia się do poprawy pasażu jelitowego. Po drugie odpowiada za zwiększenie produkcji kwasu chenodeoksycholowego w wątrobie, co z kolei pomaga w rozpuszczaniu złogów cholesterolu.
Dieta w kamicy żółciowej – lista produktów niewskazanych
Aby nie dopuścić do nasilenia objawów kamicy żółciowej czy wspomóc pracę układu pokarmowego po wycięciu pęcherzyka żółciowego, koniecznością jest wykluczenie z diety kilku produktów spożywczych. Są to głównie źródła kwasów tłuszczowych nasyconych i cholesterolu, które odpowiadają za zaburzenia gospodarki lipidowej.
Na liście produktów zakazanych znajdują się m.in.:
- tłuste wędliny;
- mięso;
- tłuste sery żółte;
- serki topione;
Zaleca się także wykluczenie żółtka jaj, ponieważ u niektórych osób może wywoływać silne skurcze pęcherzyka żółciowego.
Nie oznacza to jednak konieczności całkowitej rezygnacji z dostarczania tłuszczów. Zapotrzebowanie na ten składnik pomagają pokryć produkty spożywcze będące źródłem nienasyconych kwasów tłuszczowych. Są to m.in. oliwa, olej rzepakowy, olej słonecznikowy.
Warto także ograniczyć ilość spożywanego masła na rzecz miękkiej margaryny do smarowania pieczywa. Optima Cardio charakteryzuje się korzystnym dla zdrowia profilem kwasów tłuszczowych, dlatego jej spożywanie przez osoby z kamicą żółciową jest dozwolone.
Pamiętaj! Powyższe zalecenia mogą wiązać się z ograniczeniem wchłaniania witamin rozpuszczalnych w tłuszczach. Z tego powodu zaleca się wzbogacić codzienny jadłospis w produkty będące źródłem:
- ß-karotenu, np. brokuły, marchew, szpinak, wiśnie, morele, śliwki;
- witaminy D, np. tłuste ryby morskie;
- witaminy E, np. otręby pszenne, zielona pietruszka, sałata, szparagi, jagody;
- witaminy K, np. brukselka, kapusta, zielona sałata.
Powyższe zalecenia dietetyczne są koniecznością w przypadku zdiagnozowanej kamicy żółciowej oraz po przebytym leczeniu. Jeśli nie odczuwasz objawów schorzenia, ale znajdujesz się w grupie ryzyka, sposób odżywiania może być mniej restrykcyjny. W tym przypadku wystarczy stosować się do zasad racjonalnego żywienia, pamiętając o ograniczeniu spożycia produktów zawierających nasycone kwasy tłuszczowe oraz zwiększeniu ilości źródeł błonnika pokarmowego w diecie. Odpowiednio skomponowany jadłospis, w połączeniu z umiarkowaną aktywnością fizyczną, zmniejszy ryzyko wystąpienia choroby.
[1] https://www.mp.pl/pacjent/gastrologia/choroby/pecherzyk/50809,kamica-zolciowa
[2] https://www.mp.pl/pacjent/dieta/diety/diety_w_chorobach/108571,dieta-w-kamicy-zolciowej
