Choroby sercowo-naczyniowe są tymi, które najczęściej przyczyniają się do śmierci na świecie. Jak pokazują statystyki, to właśnie one są odpowiedzialne za 42% zgonów mężczyzn poniżej 75. roku życia i 38% kobiet w tej grupie wiekowej[1]. Za to czynnikiem ryzyka zwiększającym ich wystąpienie są zaburzenia gospodarki cholesterolowej, czyli dyslipidemia[2]. Jak ograniczyć zagrożenie ich pojawieniem się? Zobacz, jaką rolę odgrywają w tym procesie sterole roślinne.
Co to jest dyslipidemia?
Z medycznego punktu widzenia dyslipidemia jest stanem zaburzenia stężeń lipidów oraz lipoprotein w osoczu[3]. Co to oznacza w praktyce? W uproszczeniu chodzi o niewłaściwy poziom cholesterolu. Mówiąc zaś dokładniej, można wyróżnić trzy odmiany dyslipidemii:
- cholesterolemię, a więc zbyt duże stężenie cholesterolu całkowitego oraz frakcji LDL,
- hipertriglicerydemię, czyli zbyt wysoki poziom triglicerydów oraz lipoprotein LDL,
- hiperlipidemię mieszaną – gdy pacjent zmaga się ze zbyt wysokim stężeniem cholesterolu całkowitego, frakcji LDL oraz triglicerydów.
Ta ostatnia postać jest najgroźniejsza, ponieważ „skupia” wszystkie niekorzystne dla organizmu negatywne wyniki.
Dyslipidemia a choroby sercowo-naczyniowe – jaka jest zależność?
Zastanawiasz się, jaki jest związek między dyslipidemią a ryzykiem pojawienia się u pacjenta chorób sercowo-naczyniowych? Jest on bardzo wyraźny, w szczególności w odniesieniu do poziomu tzw. złego cholesterolu, czyli frakcji LDL, a także triglicerydów. Ich nadmiar, zwłaszcza przy równoczesnym niskim stężeniu „dobrego” cholesterolu HDL, prowadzi do wyraźnego podniesienia zagrożenia zawału serca czy udaru niedokrwiennego mózgu[4].
Z czego to wynika? Z tego, że lipoproteiny niskiej gęstości (LDL), gdy występują w zbyt wysokim stężeniu, zwłaszcza w połączeniu z podwyższonym poziomem triglicerydów, zaczynają odkładać się w tętnicach. Tak powstają blaszki miażdżycowe, a dalej dochodzi do zwężenia naczyń krwionośnych[5]. Stąd już tylko o krok do „zapchania” się tętnicy i – w zależności od jej lokalizacji – np. do zawału czy udaru.
Właśnie dlatego tak ważne jest zarówno stałe kontrolowanie poziomu cholesterolu poprzez wykonywanie lipidogramu, jak i prowadzenie zdrowego trybu życia. To podstawa, jeżeli chcesz uniknąć poważnych problemów, które bardzo często rozwijają się latami bez dawania wyraźnych objawów. Miażdżyca nie bez powodu jest nazywana cichym zabójcą!
Sterole roślinne a dyslipidemia: jak możesz sobie pomóc zdrową dietą?
Dyslipidemia może mieć postać pierwotną, jak również wtórną. Ta pierwsza pojawia się w wyniku prowadzenia niezdrowego trybu życia, a w szczególności – nieprawidłowej diety. Największym problemem jest spożywanie nadmiernej ilości tłuszczów zwierzęcych.
Stanowią one zagrożenie, ponieważ zawierają nasycone kwasy tłuszczowe, które przyczyniają się do podniesienia poziomu LDL w osoczu krwi. W efekcie mogą prowadzić do rozwoju dyslipidemii oraz jej poważnych konsekwencji zdrowotnych[6].
Właśnie dlatego w ramach profilaktyki chorób sercowo-naczyniowych zaleca się zastępowanie tłuszczów zwierzęcych tymi roślinnymi. Są one źródłem nienasyconych kwasów tłuszczowych, które przyczyniają się do obniżenia stężenia LDL-C, a przez to sprzyjają obniżeniu ryzyka wystąpienia miażdżycy, choroby wieńcowej serca czy innych poważnych problemów zdrowotnych[7].
Czym zatem zastąpić masło czy smalec? Najlepiej sięgać po oleje oraz margaryny roślinne – a zwłaszcza po żywność funkcjonalną bogatą w sterole roślinne. Jak dowiodły badania, przyczyniają się one do redukcji poziomu cholesterolu frakcji LDL o 7-10% w ciągu 2-3 tygodni przy dziennym spożyciu 1,5-2,4 g w połączeniu z prawidłowo zbilansowaną dietą i zdrowym stylem życia[8]. Może to być np. Optima Cardio.
Poza włączeniem do diety steroli roślinnych, warto również:
- ograniczyć spożycie czerwonego mięsa,
- wzbogacić dietę o duże ilości warzyw i roślin, które są m.in. wartościowym źródłem błonnika i naturalnych antyoksydantów,
- zadbać o odpowiednią porcję ruchu na co dzień.
Wprowadź te niewielkie zmiany do swojego stylu życia i zadbaj o swoje serce!
[1] https://journals.viamedica.pl/forum_medycyny_rodzinnej/article/download/20412/18702
[2] https://journals.viamedica.pl/choroby_serca_i_naczyn/article/download/61590/47088
[3] https://www.mp.pl/interna/chapter/B16.II.2.4.
[4] https://podyplomie.pl/publish/system/articles/pdfarticles/000/009/294/original/65-75.pdf?1469622340
[5] https://www.mp.pl/pacjent/cholesterol/hipercholesterolemia/103924,cholesterol-i-triglicerydy-panel-lipidowy
[6] https://kardiologia.mp.pl/prewencja/171620,zaburzenia-lipidowe
[7] https://kardiologia.mp.pl/prewencja/171620,zaburzenia-lipidowe
[8] https://www.efsa.europa.eu/en/press/news/blood-cholesterol-reduction-health-claims-phytosterols-can
