Wyniki EKG, czyli elektrokardiografii są niezbędne podczas diagnostyki prowadzonej w kierunku chorób sercowo-naczyniowych. Dlatego warto wiedzieć, czym dokładniej jest EKG serca, jakie informacje przekazuje, jak jest wykonywane i jak odczytywać wynik. Wyjaśniamy.
Co to jest EKG?
EKG serca, czyli elektrokardiogram jest nieinwazyjnym badanie, które pozwala ocenić pracę serca. Jego wykonanie jest bardzo proste i tanie, przez co często jest przeprowadzane na przychodniach medycznych, a nawet w karetce. Pozwala bardzo szybko wskazać na zaburzenia pracy mięśnia sercowego, a nawet stwierdzić zawał serca. Dlatego przeprowadza się je często, a jego wykonanie to baza dla dalszych działań diagnostycznych.
Wyniki są rejestrowane i natychmiast drukowane na taśmie papieru do EKG. To, jak układają się charakterystyczne linie, mówi diagnoście o podstawowych parametrach pracy serca pacjenta.[1]
Co mówi wynik EKG serca?
Wykonanie elektrokardiogramu przynosi bardzo wiele informacji o pracy serca. Wynik EKG informuje m.in. o:
- rytmie wiodącym serca – a zatem o częstotliwości bicia serca oraz jego miarowości lub niemiarowości,
- osi elektrycznej serca,
- ewentualnych zaburzeniach przewodzenia, od zatokowych aż po śródkomorowych,
- ewentualnych przerostach jam serca – np. o powiększeniu przedsionków lub przeroście którejś z komór mięśnia,
- stopniu niedokrwienia mięśnia sercowego.
Jeśli pacjent ma wszczepiony implantowany stymulator serca lub defibrylator wewnętrzny, wynik EKG pokazuje również prawidłowość pracy tych urządzeń.[2]
Jak odczytywać wynik EKG?
Wynik EKG otrzymuje się w postaci wydruku, na którym widnieją bardzo charakterystyczne, „wzory”. Jest to krzywa EKG. Jeśli przyjrzeć się bliżej, można zobaczyć, że pewne części tych linii powtarzają się. Każdy taki powtarzający się fragment to jeden pełny cykl pracy serca. Składają się na niego:
- napłynięcie krwi do przedsionków,
- skurcz przedsionków,
- przepompowanie krwi do komór serca,
- skurcz serca,
- wypompowanie krwi z serca.
Jego bardzo charakterystycznymi elementami są:
- załamek P, który pojawia się, gdy następuje skurcz przedsionków i przepompowanie krwi do komór – nieprawidłowości w tym obszarze wyniku EKG mogą sugerować np. przerost lewego przedsionka, migotanie przedsionków czy częstoskurcz,
- zespół QRS, który jest zapisem skurczu komór serca – jeśli na tym etapie pojawia się nieprawidłowy wynik, może być to np. efektem przerostu lewej lub prawej komory, kardiomiopatii przerostowej, obecności płynu w worku osierdziowym czy zawale serca,
- odcinek ST, który pokazuje stan przejściowy, w którym następuje repolaryzacja komór mięśnia serca – patologie tego odcinka mogą sugerować np. obecność tętniaka pozawałowego, niedotlenienie mięśnia serca czy zapalenie osierdzia.[3]
Warto jednak pamiętać, że ocena prawidłowości wyniku EKG oraz postawienie na jego podstawie diagnozy wymaga bardzo szerokiej wiedzy oraz doświadczenia. Dlatego ocenę pozostawia się personelowi medycznemu, a w szczególności – lekarzowi prowadzącemu.
W zależności od tego, jaki wynik pokaże elektrokardiogram, lekarz może zalecić przeprowadzenie dodatkowej diagnostyki – np. EKG wysiłkowego, badania tzw. Holterem czy badań krwi, np. oznaczenia poziomów elektrolitów oraz lipidogramu. Może również skierować Cię do kardiologa.
Komu zalecane jest badanie EKG?
Z uwagi na szeroką dostępność badanie EKG jest przeprowadzane bardzo często. Zazwyczaj lekarz zleca je:
- u osób z wcześniej rozpoznaną chorobą sercowo-naczyniową, np. z miażdżycą, chorobą niedokrwienną serca czy arytmią,
- przy podejrzeniu choroby z tej grupy – np. wówczas, gdy u pacjenta zostało stwierdzone nadciśnienie tętnicze lub zaburzenie poziomu cholesterolu,
- profilaktycznie, np. u osób, które przyjmują leki mogące mieć niekorzystny wpływ na serce i krążenie, po 40. r.ż., a także u pracowników wykonujących bardzo wysiłkowe zadania.
Warto wiedzieć, że ta forma diagnostyki jest bezbolesna, a wykonanie badania nie niesie za sobą żadnego ryzyka.
Co zrobić, aby wynik EKG był wiarygodny?
Przede wszystkim należy się stosować do poleceń personelu medycznego. Zaleca się:
- zdjęcie z ciała metalowych elementów – mogą to być np. biżuteria czy okulary korekcyjne, a także fiszbiny w staniku,
- pozostawanie w zalecanej pozycji przez cały czas badania – tak, aby elektrody przypięte do ciała nie przesuwały się,
- nieodzywanie się podczas trwania badania.
Do badania nie trzeba być „na czczo”. Mężczyźni, którzy mają bujne owłosienie na klatce piersiowej, powinni się go pozbyć przed wykonaniem EKG, ponieważ może ono zakłócać wynik badania.
Cały proces trwa ok. 5 minut, a wynik jest uzyskiwany bardzo szybko. Najczęściej jest omawiany przez lekarza jeszcze tego samego dnia.
[1] https://www.mp.pl/pacjent/badania_zabiegi/152094,elektrokardiografia-ekg
[2] https://ejtcm.gumed.edu.pl/articles/51
[3] https://fizjotechnologia.com/przeglad-sprzetu/jak-rozumiec-i-interpretowac-krzywa-ekg.html, http://jchc.eu/numery/2015_2/201526.pdf, https://ejtcm.gumed.edu.pl/articles/51, https://www.mp.pl/interna/chapter/B16.V.25.1.1.
