4,67

Dziedziczenie wysokiego poziomu cholesterolu. Czy to możliwe?

Redakcja Optymalnewybory.pl

7.10.2021

2 minuty czytania


Statystyki pokazują, że z wysokim poziomem cholesterolu zmaga się niemal 20 mln Polaków[1]. Chociaż jego nadmiar kojarzony jest przede wszystkim z niewłaściwie skomponowaną dietą obfitującą w kwasy tłuszczowe nasycone i tłuszcze trans, istnieje wiele czynników wpływających na podwyższony cholesterol. Dziedziczenie to jeden z elementów. Sprawdź, z czego to wynika i jak uniknąć poważnych konsekwencji zdrowotnych.

Cholesterol jest związkiem tłuszczowym, który – chociaż budzący negatywne skojarzenia – spełnia ważną rolę w organizmie. Szkodliwy jest wyłącznie jego nadmiar, do czego może doprowadzić wiele czynników.

Co wpływa na podwyższenie poziomu cholesterolu?

Podwyższony poziom cholesterolu zwykle kojarzony jest z prowadzeniem nieodpowiedniego stylu życia. Chodzi przede wszystkim o złą dietę, która bazuje głównie na produktach będących źródłem tłuszczów nasyconych i tłuszczów trans. Nie bez znaczenia pozostają jednak: niski poziom aktywności fizycznej, używki (np. palenie papierosów, picie kawy nieprzefiltrowanej[2], nadużywanie alkoholu), przyjmowanie niektórych leków.

Warto podkreślić, że są to czynniki wtórne – takie, które da się modyfikować. Jest to dobra wiadomość, ponieważ – poprzez zmianę dotychczasowych nawyków – można uniknąć podwyższonego poziomu cholesterolu LDL i jego zdrowotnych konsekwencji.
Optima Cardio

Wysoki cholesterol – dziedziczenie jest jednym z czynników

Na wysoki poziom cholesterolu wpływają również czynniki pierwotne, do których zalicza się uwarunkowania genetyczne. Wystarczy odziedziczyć zaledwie pojedynczy gen z niekorzystną mutacją, aby mieć skłonność do wzrostu stężenia cholesterolu – nie tylko lipoprotein LDL, ale także cholesterolu całkowitego. Osoby obciążone wykazują problemy z hipercholesterolemią już w dzieciństwie, zaś w wieku ok. 45 lat mogą pojawiać się poważne zaburzenia – stwierdzanych zwykle u osób w wieku ok. 70 lat[3].

Za przyczynę hipercholesterolemii rodzinnej uważa się upośledzenie rozkładu cząsteczek cholesterolu LDL w komórkach wątroby. Dochodzi do tego w przypadku braku receptorów LDL lub ich nieprawidłowej budowy. Receptory te odpowiadają za wiązanie cząsteczek LDL i wprowadzanie ich do wnętrza komórek, gdzie ulegają rozkładowi[4].

Czy to hipercholesterolemia rodzinna?

Wysokie stężenie cholesterolu zwykle nie daje wyraźnych objawów. Jednak z czasem pojawiają się dolegliwości, które są efektem narastających (już od wczesnych lat młodości) powikłań związanych z podwyższonym poziomem lipoprotein LDL[5]. Zalicza się do nich m.in.:

  • kępki żółte – najbardziej charakterystyczne oznaki; są to złogi cholesterolu, które odkładają się na skórze wokół oczu, na ścięgnach, kolanach, łokciach, pośladkach;
  • rąbek starczy rogówki – biaława obwódka na oku, która jest efektem nagrodzenia się tłuszczów;
  • bóle dławicowe – wrażenie „dławienia”, które pojawia się przede wszystkim po wysiłku fizycznym; są one skutkiem rozwoju miażdżycy (zmiany miażdżycowe mogą występować już nawet u 11-12-latków!).

W przypadku wystąpienia powyższych objawów, należy niezwłocznie zgłosić się do lekarza. Nieleczona hipercholesterolemia stanowi poważne ryzyko rozwoju chorób układu sercowo-naczyniowego. Zaś do udaru mózgu czy zawału serca może dojść w stosunkowo młodym wieku. Śmierć z tego powodu może zdarzyć się już o 30-40-latków.

Normy cholesterolu przy hipercholesterolemii rodzinnej

Zgodnie z europejskimi wytycznymi dotyczącymi dyslipidemii, normy dla poziomu cholesterolu LDL w przypadku hipercholesterolemii rodzinnej przedstawiają się następująco:

  • dzieci – poniżej 135 mg/dl
  • dorośli – poniżej 100 mg/dl
  • dorośli chorzy na cukrzycę lub chorobę wieńcową – 70 mg/dl[6].

Należy zatem dążyć do tego, aby utrzymywać optymalny poziom lipoprotein LDL i nie przekraczać jego stężenia. Ważna jest jednak nie tylko leczenie farmakologiczne, ale również prowadzenie zdrowego trybu życia. Ogromną rolę odgrywa prawidłowy sposób odżywiania – z wykluczeniem produktów zawierających kwasy tłuszczowe nasycone i tłuszcze trans, oraz z uwzględnieniem żywności bogatej w sterole roślinne czy kwasy tłuszczowe omega-3.

[1] https://www.mp.pl/pacjent/cholesterol/aktualnosci/237897,prawie-20-mln-polakow-ma-zbyt-wysoki-poziom-cholesterolu

[2] https://www.sciencedaily.com/releases/2007/06/070614162223.htm

[3] https://www.mp.pl/pacjent/cholesterol/hipercholesterolemia/140975,hipercholesterolemia-rodzinna

[4] https://ncez.pzh.gov.pl/choroba-a-dieta/rodzinna-hipercholesterolemia-zalecenia-dietetyczne/

[5] https://www.mp.pl/pacjent/cholesterol/hipercholesterolemia/140975,hipercholesterolemia-rodzinna

[6] https://ncez.pzh.gov.pl/choroba-a-dieta/rodzinna-hipercholesterolemia-zalecenia-dietetyczne/

Podziel się swoim przepisem

Prześlij nam swój ulubiony przepis, jeśli chcesz się nim podzielić ze społecznością Optymalnych Wyborów.

Dodaj przepis
Przepisy

Przeczytaj także

Czy powinniśmy suplementować witaminę D?

Pod określeniem „witamina D” kryją się dwa związki – witamina D2, czyli ergokalcyferol znajdujący się w tkankach […]

Wigilijne potrawy bezpieczne dla cholesterolu

W różnych regionach Polski podawane są dania charakterystyczne dla tamtejszej kuchni. Jak przygotować kolację, by była ona nie tylko lekka dla serca, ale również nie odbiegała od tradycji?

Stres - techniki relaksacyjne

Zarządzanie stresem: techniki relaksacyjne dla zdrowia serca

Stres to nieodłączny element życia we współczesnym świecie. Nadmiar obowiązków, nieustanny pośpiech, ogrom spraw do załatwienia… trudno nie odczuwać presji i napięcia. Pamiętaj jednak, że nadmiar stresu może być bardzo szkodliwy dla Twojego zdrowia. Zobacz, dlaczego i sprawdź, jak może sobie z tym radzić. Czym jest stres? Stres stanowi naturalną reakcję organizmu na różne zdarzenia […]