Problem podwyższonego poziomu cholesterolu może dotyczyć niemal 20 mln Polaków. Większość osób nawet nie zdaje sobie z tego sprawy, ponieważ wysokie stężenie frakcji LDL zwykle nie daje specyficznych czy uciążliwych objawów. Tymczasem wystarczy wprowadzić niewielkie zmiany do swojego stylu życia. Sprawdź, co – poza dietą – wpływa na wzrost stężenia cholesterolu LDL.
Badania pokazują, że nawet 62% Polaków boryka się z hipercholesterolemią, jednak nie mają oni świadomości jej istnienia.[1]. Natomiast aż 17% rodaków ma świadomość podwyższonego poziomu cholesterolu we krwi, jednak nie podejmują oni żadnego leczenia[2]. Trzeba jednak pamiętać, że wysokie stężenie frakcji LDL zwiększa ryzyko przedwczesnej śmierci z powodu chorób sercowo-naczyniowych – głównie zawału serca – i to niezależnie od wieku.
Przyczyny podwyższonego poziomu cholesterolu
Można wskazać wiele czynników, które wpływają na wzrost poziomu cholesterolu we krwi. Wśród nich wymienia się m.in.:
- niewłaściwą dietę,
- cukrzycę,
- zespół metaboliczny,
- zażywanie niektórych leków,
- siedzący tryb życia,
- choroby nerek,
- choroby wątroby,
- niedoczynność tarczycy.
- czynniki niemodyfikowalne
W kontekście wysokiego cholesterolu sporo mówi się na temat wpływu niewłaściwego sposobu odżywiania. Dieta bogata w tłuszcze nasycone i tłuszcze trans i uboga w wielonienasycone kwasy tłuszczowe przyczynia się do wzrostu frakcji LDL przy jednoczesnym obniżaniu frakcji HDL. Nie bez znaczenia pozostaje również spożywanie napojów słodzonych, co potwierdzają badania naukowe[3].
Stres – czynnik, który nie zawsze mobilizuje
Stres jest czynnikiem, który może wpływać korzystnie na człowieka. Dzieje się tak wówczas, gdy podnosi poziom energii, staje się bodźcem do podejmowania wyzwań czy realizację bardzo ambitnych celów. Warto jednak mieć świadomość, że choć stres może działać mobilizująco, często ma negatywny wpływ nie tylko na stan psychiczny, ale i zdrowie.
Przedłużające się sytuacje stresowe zwiększają ryzyko wystąpienia dolegliwości ze strony układu pokarmowego, nierzadko prowadząc np. do wrzodów żołądka. Przyczyniają się także do wzrostu ciśnienia tętniczego krwi, a także do… podniesienia poziomu cholesterolu.
>>> Sprawdź sposoby na nerwy i stres: podwyższony cholesterol a stres, joga pomaga w stresie, jak równoważyć stres oksydacyjny, 8 sposobów jak radzić sobie ze stresem.
Podwyższony cholesterol a stres – badania naukowe
W związku z tym, że podwyższony poziom cholesterolu wpływa na rozwój chorób układu sercowo-naczyniowego, naukowcy starają się dotrzeć do wszystkich czynników zwiększających stężenie frakcji LDL we krwi.
Brytyjscy naukowcy wykazali, że stres faktycznie może przyczynić się do wzrostu poziomu cholesterolu LDL i jednoczesnego obniżenia poziomu frakcji HDL. W badaniu wzięło udział 106 mężczyzn i 93 kobiet w wieku 45-59 lat. Żadna z osób badanych nie zmagała się z chorobą wieńcową, nadciśnieniem oraz nie przyjmowała leków na cholesterol i wysokie ciśnienie. Po pobraniu pierwszych próbek krwi ochotnicy zostali poddani stresującym zadaniom. Wyniki pokazały, że stres spowodował wzrost poziomu „złego” cholesterolu we krwi o 5 mg/dl i spadek „dobrego” cholesterolu o 1,6 mg/dl[4].
Chociaż naukowcy nie wyjaśnili mechanizmu tej zależności, istnieją pewne przypuszczenia. Uważa się, że hormony stresu przyczyniają do zwiększenia wytwarzania przez wątrobę lipoprotein o niskiej gęstości, które odpowiadają za transportowanie cząsteczek „złego” cholesterolu. Ponadto wydaje się, że hormony stresowe mogą mobilizować rezerwy energetyczne organizmu poprzez uwolnienie cukru z wątroby i kwasów tłuszczowych z tkanki tłuszczowej.
Jak skutecznie walczyć z wysokim cholesterolem LDL?
Wiesz już, że istnieje pewna zależność między podwyższonym cholesterolem a stresem. Dlatego w dążeniu do obniżenia jego poziomu musisz patrzeć nie tylko przez pryzmat zdrowego odżywiania i większej aktywności fizycznej. Musisz nauczyć się radzić sobie ze stresem, co również może przyczynić się do obniżenia poziomu frakcji LDL – szczególnie, jeśli prowadzisz stresujący tryb życia.
Aby zminimalizować negatywne działanie stresu, warto:
- stosować techniki relaksacyjne,
- zacząć się ruszać,
- zadbać o zdrowy sen,
- przekierować swoje myśli.
Wysoki poziom cholesterolu zwiększa ryzyko chorób układu sercowo-naczyniowego – to fakt. Ty jednak możesz przejąć nad nim pełną kontrolę – wystarczy, że przestaniesz się stresować oraz postawisz na zdrowe odżywianie oraz większą aktywność fizyczną.
Zmiana dotychczasowego stylu życia nie kosztuje zbyt wiele. Może natomiast uratować ci życie!
[1] https://www.dbajoserce.pl/3239/eksperci-prawie-20-mln-polakow-ma-zbyt-wysoki-poziom-cholesterolu
[2] https://www.researchgate.net/publication/284550915_Wieloosrodkowe_Ogolnopolskie_Badanie_Stanu_Zdrowia_Ludnosci_-_WOBASZ
[3] https://www.ahajournals.org/doi/10.1161/JAHA.119.014083
[4] https://www.health.harvard.edu/newsletter_article/medical-memo-stress-and-cholesterol
