Olej konopny jest otrzymywany z nasion konopi siewnych (Cannabis sativa), nazywanych również włóknistymi. Nierafinowany ma ciemne, zielono – brązowe zabarwienie i lekko gorzki, korzenno – orzechowy smak oraz zapach. Po rafinacji cechuje się delikatnym smakiem i zapachem, a także jasnym kolorem.
Najbardziej rozpowszechniona odmiana oleju to olej CBD, pozbawiony właściwości psychoegennych1. Ten produkt znaleźć możemy w aptekach lub na sklepowych półkach ze zdrową żywnością. Jak się okazuje, konopie siewne mają szerokie zastosowanie, od kosmetologii, aż po przemysł spożywczy, na papierniczym kończąc. Produkty takie jak olej i olejek konopny wpływają także na nasze zdrowie.
Wartość odżywcza oleju konopnego
Większość oleju konopnego stanowi tłuszcz, który składa się przede wszystkim z niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych, czyli kwasów omega – 3 i omega – 6. Odpowiednie ich spożycie jest kluczowe dla prawidłowego rozwoju w okresie wzrastania, a także zachowania zdrowia w dorosłości.
W typowej, zachodniej diecie przeważają kwasy omega – 6 działające prozapalnie, które są co prawda niezbędne do codziennego funkcjonowania, to jednak w nadmiarze mogą zwiększać ryzyko chorób. Wiele badań epidemiologicznych wskazuje na potrzebę wzbogacania naszej diety w większe ilości kwasów omega – 3 działających przeciwzapalnie.
Jak dotąd nie ustalono idealnego stosunku pomiędzy kwasami omega – 3 i omega – 6, jednakże zgodnie z zaleceniami ekspertów, w swojej codziennej diecie powinniśmy zwrócić większą uwagę, na produkty będące źródłem kwasów omega – 3, tzn. tłuste ryby morskie, algi morskie, a także wybrane nasiona i orzechy np. siemię lniane i orzechy włoskie. Jak dowodzą badania, zazwyczaj tych kwasów tłuszczowych spożywamy za mało.
Co ciekawe, szczególnie korzystny profil tych kwasów tłuszczowych występuje właśnie w oleju konopnym, gdyż niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe występują tu w proporcjach 3:1 (omega – 6 do omega – 3), co jest nie tylko bardzo korzystne, ale przyczynia się do tego, że omawiany olej stanowi źródło kwasów omega – 3 w naszej diecie!
Kolejnym ważnym składnikiem oleju konopnego są jednonienasycone kwasy tłuszczowe, których głównym przedstawicielem jest kwas oleinowy, występujący także w oliwie z oliwek3. Jak wykazano w badaniach, zastąpienie nasyconych kwasów tłuszczowych i tłuszczów trans jednonienasyconymi kwasami tłuszczowymi, wpływa korzystnie na zdrowie, zmniejszając ryzyko chorób układu krążenia i cukrzycy.
Nasycone kwasy tłuszczowe wpływają negatywnie na profil lipidowy krwi, podnosząc poziom cholesterolu ogółem i frakcji LDL (tzw. zły cholesterol), a także zwiększając ryzyko chorób układu krążenia. Olej konopny cechuje się także jedną z najniższych, wśród powszechnie spożywanych olejów, zawartości nasyconych kwasów tłuszczowych. Zawiera ich zaledwie 7,0g na 100 g produktu, czyli prawie dwukrotnie mniej, niż uważana za najzdrowszy tłuszcz świata oliwa z oliwek (13,8g nasyconych kwasów tłuszczowych na 100 g).
Jak wpływa na nasze zdrowie olej konopny?
Olej konopny wykorzystany w celach spożywczych pozytywnie wpływa na profil lipidowy krwi, dzięki czemu spowalnia rozwój miażdżycy i zmniejsza ryzyko chorób układu krążenia. Jako składnik produktów kosmetycznych wykazuje działanie nawilżające. Z tego względu powszechnie wykorzystuje się go do olejków do ciała lub do masażu, kremów do rąk i balsamów.
Konopie siewne mogą być także wykorzystywane do produkcji olejku konopnego, który jest powszechnie wykorzystywany w kosmetologii. Dzięki temu, że zawiera terpeny, wykazuje działanie bakteriostatyczne, czyli hamujące rozmnażanie się bakterii1. Jest on skuteczny przede wszystkim wobec bakterii Gram-dodatnich (Staphylococcus i Streptococcus).
Wykorzystanie oleju konopnego
Olej konopny znajduje swoje zastosowanie zarówno w kosmetologii, jak i podczas gotowania. W kosmetologii stosuje się głównie olejek konopny o właściwościach bakteriostatycznych i odstraszających owady. Natomiast w kuchni może być używany do przyrządzania różnych dań.
Jeśli używamy go do przyrządzania posiłków, należy zwrócić uwagę, że oleje o tak wysokiej zawartości nienasyconych kwasów tłuszczowych nie nadają się do podgrzewania. W związku z tym olej ten należy stosować na zimno: do sałatek, past kanapkowych czy skrapiania pieczywa. Nie należy natomiast smażyć, piec i gotować z wykorzystaniem tego produktu.
Konopie siewne bywają także wykorzystywane do celów przemysłowych, gdzie uprawia się je w celu wytworzenia włókna na cele przędzalnicze.
Bezpieczeństwo produktów pochodzących z konopi siewnych
Produkty takie jak olej i olejek pochodzące z konopi siewnych, a nie indyjskich, są pozbawione THC, czyli związku o działaniu psychogennym. Z tego względu nie stwierdzono żadnego zagrożenia dla zdrowia ani także nie odnotowano przypadków toksyczności po użyciu kosmetyków zawierających olejek konopny.
Bibliografia
- Ryszard Kaniewski I wsp. Konopie siewne (Cannabis sativa L.) – wartościowa roślina użytkowa i lecznicza. Postępy Fitoterapii 2/2017, s. 139-14
- J. C. Callaway. Hempseed as a nutritional resource: An overview. Euphytica, 2010; 140:1–2: 65–72.
- USDA National Nutrient Database. „Basic Report: 12012, Seeds, hemp seed, hulled”. Data dostępu 22.02.2019.
- M. Jarosz i wsp. Normy żywienia dla populacji Polski. Instytut Żywności i Żywienia 2017.
- Nutritiondata.com. Fats and fatty acids contents per 100 g. Conde Nast for the USDA National Nutrient Database, Standard Release 21. 2014. Aktualizacja 07.09.2017.
- R. Kaniewski i wsp. Możliwości wykorzystania olejków eterycznych, ze szczególnym uwzględnieniem olejku konopnego, jako substancji aktywnych i środków konserwujących kosmetyki. Postępy Fitoterapii 2016; 2:125-129.
