5,00

Dieta niskotłuszczowa a dieta na cholesterol: czym się różnią?

Redakcja Optymalnewybory.pl

3.11.2023

2 minuty czytania

Zależy Ci na utrzymaniu prawidłowego poziomu cholesterolu? To rzeczywiście bardzo ważny parametr, który ma znaczenie dla Twojego zdrowia w długofalowej perspektywy. Jak zadbać o prawidłowe wyniki lipidogramu? Jedną z podstawowych kwestii jest zdrowa dieta. Czy ta na cholesterol jest niskotłuszczowa? Niekoniecznie. Poznaj różnice.
Optima Cardio

Tłuszcze w diecie – jaką odgrywają rolę?

Tłuszcze pełnią niezwykle ważną funkcję w diecie. To obok węglowodanów główne źródło energii, a także materiał budulcowy błon komórkowych, prekursory syntezy hormonów steroidowych czy źródło witamin A, D, E i K[1]. Dlatego ich prawidłowa podaż ma ogromne znaczenie dla zdrowego funkcjonowania organizmu.

Trzeba jednak pamiętać, że poza ilością liczy się także jakość tłuszczów i ich typ. Z tej perspektywy można wyróżnić tłuszcze nasycone, jednonienasycone i wielonienasycone. Taki podział ma znaczenie nie tylko w uwagi na budowę kwasów tłuszczowych, ale przede wszystkim na ich właściwości – także w kontekście poziomu cholesterolu!

Jak tłuszcze wpływają na cholesterol?

To, ile i jakich tłuszczów spożywasz na co dzień, ma duże przełożenie na stężenie cholesterolu, a mówiąc dokładniej – na to, jak wzrasta lub spada stężenie jego poszczególnych frakcji, czyli HDL i LDL, czyli odpowiednio tzw. dobrego i złego cholesterolu. Ma to znaczenie, ponieważ – w uproszczeniu:

  • LDL powoduje odkładanie cząsteczek cholesterolu w tętnicach, co przyczynia się do rozwoju miażdżycy;
  • HDL wykazuje działanie przeciwne, tzn. transportuje cholesterol z tkanek obwodowych do wątroby, gdzie może on zostać zmetabolizowany[2].

Znaczenie ma przede wszystkim typ przyjmowanych kwasów tłuszczowych. Mówiąc najprościej:

  • nasycone kwasy tłuszczowe: mirystynowy, palmitynowy i laurynowy zwiększają stężenie LDL;
  • jedno- i wielonienasycone kwasy tłuszczowe pomagają obniżyć poziom LDL i podwyższyć poziom HDL[3].

Te właściwości przekładają się na zalecenia dietetyczne dla osób chcących zadbać o optymalny poziom cholesterolu.

Czy dieta niskotłuszczowa jest tym samym co dieta na cholesterol?

Po przeczytaniu powyższych wyjaśnień zapewne widzisz już, że między dietą niskotłuszczową a tą na cholesterol nie można postawić znaku równości. Wręcz przeciwnie. W nowoczesnej dietetyce odchodzi się od ścisłych restrykcji odnośnie do procentowego udziału tłuszczów w jadłospisie.

Rekomendacje w kwestii stosowania diety niskotłuszczowej można spotkać w odniesieniu do wybranych zaburzeń lipidowych, a dokładniej, do hipertriglicerydemii, gdy stężenie trójglicerydów jest równe lub większe niż 5,6 mmol/l[4]. Natomiast przy innych schorzeniach dyslipidemicznych mówi się raczej o diecie „na cholesterol”.

Koncentruje się ona nie na drastycznym obniżeniu spożycia tłuszczów jako takich, a na wyborze tych, które wspierają utrzymanie dobrego profilu lipidowego. Zaleca się zatem spożywanie produktów zawierających:

  • jednonienasycone kwasy tłuszczowe, w które bogate są głównie oleje roślinne, np. olej rzepakowy, oliwa czy margaryny wytworzone z olejów roślinnych[5];
  • wielonienasycone kwasy tłuszczowe: omega-6 (LA, GLA i ARA), których źródłami są m.in. oleje słonecznikowy, sojowy, kukurydziany i z pestek winogron, jak również omega-3 (ALA, EPA< DPA i DHA), które można znaleźć np. w orzechach, a zwłaszcza w tłuszczu ryb morskich[6].

A co z zawartością procentową tłuszczów w jadłospisie? Zgodnie z zalecaniami WHO osoba dorosła powinna dostarczać ok. 30% energii z tłuszczów, przy czym należy ograniczyć spożycie tych nasyconych (obecnych w produktach zwierzęcych, w tym mlecznych) do poniżej 10%, a trans – do poniżej 1%[7].

To właśnie tych zaleceń związanych ze spożyciem tłuszczów warto się trzymać, chcąc zadbać o odpowiednie proporcje między „dobrym” a „złym” cholesterolem. Dodatkowo w diecie na cholesterol ważną rolę mogą odegrać sterole roślinne. Przyczyniają się one do obniżenia poziomu cholesterolu o 7-10% w ciągu 2-3 tygodni, przy dziennym spożyciu 1,5-2,4 g i zachowaniu zdrowego stylu życia oraz zrównoważonej diety[8]. Znajdziesz je m.in. w margarynie Optima Cardio. Możesz nią zastąpić masło, które stanowi źródło tłuszczów nasyconych oraz może zawierać tłuszcze trans. To rozsądny wybór dla zdrowia.

[1] https://www.mp.pl/pacjent/dieta/zasady/67338,tluszcze-podzial-budowa-funkcje-i-wlasciwosci

[2] https://www.mp.pl/pacjent/cholesterol/hipercholesterolemia/103924,cholesterol-i-triglicerydy-panel-lipidowy

[3] https://www.mp.pl/pacjent/dieta/zasady/67338,tluszcze-podzial-budowa-funkcje-i-wlasciwosci

[4] Płaczkiewicz D., Kleinrok A., Aktualne wytyczne leczenia zaburzeń lipidowych; Kardiologia po Dyplomie 2010;9 (3), s. 65-75.

[5] https://www.mp.pl/pacjent/dieta/diety/diety_w_chorobach/88067,hipercholesterolemia-dieta-na-obnizenie-cholesterolu-jadlospis-przepisy

[6] https://www.mp.pl/pacjent/dieta/zasady/67338,tluszcze-podzial-budowa-funkcje-i-wlasciwosci

[7] https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/healthy-diet

[8] https://www.efsa.europa.eu/en/press/news/blood-cholesterol-reduction-health-claims-phytosterols-can

Najpopularniejsze artykuły

Nadciśnienie tętnicze

Co to jest nadciśnienie wtórne? Jak je rozpoznać?

Nadciśnienie jest często nazywane „cichym zabójcą” – rozwija się niepostrzeżenie, często przez wiele lat, jednocześnie siejąc w organizmie spustoszenie. W ponad 90% przypadków jego pojawienie się ma charakter pierwotny[1] (bez wyraźnej przyczyny). Istnieje jednak również nadciśnienie wtórne. Jak je rozpoznać? Jak się je leczy? Wyjaśniamy. Nadciśnienie, czyli co? Ciśnienie krwi w ciągu doby dynamicznie się […]

Ruch to zdrowie. Jak aktywność fizyczna chroni serce i mózg?

2021-06-30 Lektura tego artykułu zajmie 3 minuty. Największe towarzystwa kardiologiczne na świecie jednogłośnie uznają, że niedostateczna aktywność fizyczna […]

Kwasy omega-3: Gdzie je znajdziesz?

Kwasy omega-3: Gdzie je znajdziesz? [Infografika]

Kwasy omega-3 to niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe (NNKT), które odgrywają kluczową rolę w utrzymaniu zdrowia. Co warto o nich wiedzieć i jak włączyć je do codziennej diety? Zobacz też, jakie tłuszcze warto jeść na co dzień. Czym są kwasy omega-3? Organizm człowieka nie wytwarza ich samodzielnie Muszą być dostarczane z pożywieniem Nazwa pochodzi od ich […]

Przeczytaj także

Kobieta na spacerze w lesie

Czego unikać po 40., by zmniejszyć ryzyko zawału?

Ryzyko zawału po 40. roku życia może rosnąć. Jak pokazują badania, atak serca tylko w ok. 10% przypadków dotyka osoby mające mniej niż 45 lat[1]. To jednak wcale nie oznacza, że każda osoba w średnim wieku jest skazana na problemy kardiologiczne. Wiele zależy od Twojego stylu życia! Zobacz, czego unikać, aby zmniejszyć ryzyko dla zdrowia […]

Jak dieta wpływa na zdrowie Twojego mózgu? Kluczowe składniki odżywcze dla myślenia i koncentracji

Dieta dla mózgu, czyli jaka?

Zupa dyniowo-marchewkowa

Jesienna dieta wspierająca serce: rozgrzewające posiłki, które obniżają cholesterol

Kiedy za oknem jest zimno, deszczowo i ponuro, aż chce się sięgnąć po rozgrzewające posiłki. Ale czy wiesz, że możesz połączyć przyjemność ze świadomymi wyborami dietetycznymi? Zobacz, po co warto sięgnąć, jeżeli chcesz zadbać o utrzymanie prawidłowego poziomu cholesterolu oraz zdrowie serca. Mamy kilka propozycji, które mogą trafić do Twojego menu! Zupa dyniowo-marchewkowa Jeżeli jesień, […]

Powiązane artykuły

Jak walczyć z miażdżycą

6.08.2025

Czy można cofnąć zmiany miażdżycowe?

5 minut czytania

5,00

4.07.2021

Witamina D a kości. Czy wpływa ona na ich stan?

3 minuty czytania

5,00

10.05.2021

Jaja a cholesterol – czy jajka podnoszą cholesterol?

4 minuty czytania

4,80