Łakocie i ich wpływ na serce

Spożycie cukru z każdym rokiem rośnie w zastraszającym tempie. Wysokie ilości cukrów prostych w diecie sprzyjają rozwojowi wielu chorób cywilizacyjnych, a to może niestety mieć zgubny wpływ na nasze zdrowie. Jak ograniczyć cukry w codziennym menu? Czy na pewno chodzi tu tylko o słodkości i cukier stołowy?

Słodkie co nieco = puste kalorie. Dlaczego?

Miano „pustych kalorii” przypisane zostało słodkościom nie bez powodu. Przekąski tego typu mają bowiem ogromną wartość (gęstość) kaloryczną, a praktycznie znikomą odżywczą. Dokładniej ujmując dostarczają głównie wysokokalorycznych tłuszczów (często pozostawiających wiele do życzenia pod względem jakości…) i węglowodanów (niestety nie koniecznie złożonych, raczej cukrów prostych), przy czym ich skład wypada bardzo ubogo w witaminy, minerały, błonnik, przeciwutleniacze, czy dobrej jakości białko.

Wpływ węglowodanów na poziom cholesterolu

Węglowodan węglowodanowi nie równy i w zależności od rodzaju, może odmiennie wpływać na funkcjonowanie układu krwionośnego. Produkty razowe bogate w węglowodany złożone i błonnik pokarmowy mają udowodniony badaniami, korzystny wpływ na krążenie, obniżając ryzyko rozwoju chorób. Cukry proste natomiast, zaburzają gospodarkę lipidową we krwi wpływając na podwyższenie poziomu trójglicerydów. Ponadto tłuszcze cukiernicze (nasycone) podnoszą dodatkowo frakcję LDL „złego” cholesterolu.

Nie o sam cukier ta cała nagonka na łakocie

Wiele ze słodkości (batony, nadziewane cukierki, wafelki, ciasta, ciasteczka) zawiera oprócz tłuszczów nasyconych, również te najbardziej niebezpieczne dla zdrowia – częściowo utwardzone tłuszcze roślinne będące źródłem tłuszczów typu trans. Wpływają one niekorzystnie na stężenie cholesterolu, zwiększają bowiem poziom „złej” frakcji LDL, obniżając ponadto „dobry” HDL cholesterol. Warto czytać etykiety i unikać produktów, w których składzie są „częściowo utwardzone / uwodornione tłuszcze roślinne” lub tłuszcze typu trans.

Czekolada obniża cholesterol?

To fakt, o ile wybierzemy właściwą, czyli taką o minimum 70% zawartości kakao i najlepiej bez dodanego cukru. Cholesterol obniża bowiem nie czekolada, a zawarte w kakao przeciwutleniacze, wiec im go więcej tym lepiej. Zależność ta została potwierdzona badaniami, w których antyoksydanty z kakao wpływały na podniesienie „dobrego” HDL, a obniżenie „złego” LDL oraz całkowitego cholesterolu. Ponadto związki te zapobiegały niekorzystnemu utlenianiu lipidów we krwi.

Co wiec na deser, aby nie szkodziło naszemu sercu?

ffff

Jeżeli mamy już podwyższony  poziom cholesterolu we krwi, warto zrezygnować z ogólnodostępnych słodkości. Świetnym zamiennikiem mogą okazać się sałatki owocowe i owoce bogate w przeciwutleniacze, domowe batony typu muesli zasobne w błonnik pokarmowy, czy samodzielne wypieki z lekko zmodyfikowaną prozdrowotnie recepturą. Dodajmy orzechy, kawałek dobrej jakości „gorzkiej” czekolady, mąkę razową, czy otręby.

Czy rezygnacja ze słodyczy pomoże?

Ponad połowa (66%) uczestników projektu „1000 wizyt dla serca” po zbilansowaniu diety i wzbogaceniu jej w sterole roślinne, uzyskała skuteczne obniżenie poziomu cholesterolu, spożywając słodkości rzadziej niż 1 raz tygodniowo. Przed wprowadzeniem dietoterapii prawie 30% pacjentów spożywało słodycze codziennie, a pozostała część deklarowała sięganie po nie częściej niż raz tygodniowo. Zdecydowanie warto więc ograniczyć słodkości, a dodatkowo uważniej czytać etykiety i śledzić również ich skład odżywczy i jakościowy.

 

Bibliografia:

  1. Erdman JW Jr, Carson L, Kwik-Uribe C i wsp. Effects of cocoa flavanols on risk factors for cardiovascular disease. Asia Pac J Clin Nutr 2008; 17 Suppl 1:284-7
  2. Carl L Keen, Roberta R Holt, Patricia I Oteiza, César G Fraga, and Harold H Schmitz: Cocoa antioxidants and cardiovascular health Am J Clin Nutr 2005 81: 1 298S-303S
  3. Magdalena Węglarz, Aldona Kubica, Władysław Sinkiewicz: Znaczenie czekolady w prewencji chorób sercowo-naczyniowych, Folia Cardiologica Excerpta 2011, tom 6, nr 2, 127–134
  4. Grupa Robocza do spraw postępowania w dyslipidemiach Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego (ESC) i Europejskie Towarzystwo Miażdżycowe (EAS): Wytyczne ESC/EAS dotyczące postępowania w dyslipidemiach, Kardiologia Polska 2011; 69, supl. IV: 143–200